Ιστορικός - Συγγραφέας

Συνέντευξη στο περιοδικό Hellenic Nexus

Ημερομηνία: 
01/06/2016

τον δικό μας θησαυρό;

Θα μου πείτε, «Χάλασε ο κόσμος που πετάξαμε τη δασεία;». Βεβαίως! Ακούτε τα παιδιά να λένε «Θα πάμε πενταήμερη». Το παιδί δεν μπορεί να καταλάβει πώς σχηματίζεται η λέξη «πενθήμερη». Όπου να 'ναι, θα αρχίσουμε να ακούμε και άλλα τραγικά: «αντιυπολοχαγός», «απαίμαξη» και ούτω καθ' εξής...

Η.Ν.: Και τιμπορεί να γίνει προκειμένου ν' αποφευχθεί η απόλυτη απαξίωση της γλώσσας;

Σ.Κ.: Αυτό που προτείνω είναι το εξής: Πρώτον, να εφαρμοστούν οι υπάρχοντες νόμοι. Να καθιερωθεί υποχρεωτικά η ελληνική επιγραφή, όπως το έκανε ο Πούτιν.Επέβαλε ακόμα και στις πολυεθνικές εταιρείες, τύπου Coca Cola, να χρησιμοποιούν πρώτα τη ρωσική γραφή, και ας βάζουν από κάτω τον λογότυπο στον τύπο που έχει διαμορφωθεί στην ξενική για τους Ρώσους γλώσσα. Το ίδιο ισχύει και στη Βουλγαρία.

Πέρυσι βρέθηκα στην Αρμενία και τη Γεωργία - εκεί έχουν μια περίεργη σκωληκοειδή γραφή. Ρώτησα, λοιπόν, εάν μετά την πτώση του κομμουνιστικού καθεστώτος έγινε κάποια σκέψη να καθιερωθεί κι εκεί η λατινική γραφή. Στην Αρμενία με κοίταξαν περίεργα, σαν να έλεγα κάτι εντελώς τρελό. Στη Γεωργία μου είπαν ότι, πράγματι, το εισηγήθηκαν μερικοί, αλλά η εισήγηση αυτή είχε χρονική διάρκεια ενός μηνός.

Κανείς δεν παραιτείται από ιη γλώσσα του - και παραιτηθήκαμε εμείς, οι Έλληνες! Έχωτην εντύπωση ότι η Ελλάδα χρησιμοποιήθηκε σανπειραματόζωο. Από τη στιγμή που οι Έλληνες, που έχουν τη μεγαλύτερη παράδοση γραφής στον ευρωπαϊκό χώρο (μη σταθούμε στην Αρχαία Κυπριακή ή την Αρχαία Κρητική), θα δεχθούν να εγκαταλείψουν τη γλώσσα τους, τότε θα το δεχθούν και οι άλλοι λαοί.

Η.Ν.: Γιατί, όμως, εμείς να δεχθούμε κάτι τέτοιο;

Σ.Κ.: Διότι είναι ψέμα το λεγόμενο «ΤουΈλληνοςο τράχηλος, ζυγόν δεν υποφέρει!Υποφέρει και παρα-υποφέρει! Δυστυχώς, έχουμε μια πνευματική δουλοφροσύνη.

Η.Ν.: Κι εσείςπού την αποδίδετε;

Σ.Κ.: Υπάρχει ξενομανία. Κάποτε, λέγαμε ειρωνικώς: «Παπούτσι από τον τόπο σου, κι ας είναι αμερικανικό». Ένας γυμνασιάρχης μεγάλου σχολείου έλεγε: «Θα κουρευθείτε ελληνοπρεπώς a l'americaine»!Φθάσαμε σε σημείο, εάν κάποιος Έλληναςπει κάτι σπουδαίο, να περνά απαρατήρητο. Εάν πρόκειται για ξένο, «Ω, τι σπουδαίο!».

Στο πρώτο μου βιβλίο, Αλαλία, γράφω κάτι που πολλοί ειρωνεύτηκαν: διώξαμε τα Αρχαία Ελληνικά από την πόρτα, αλλά αυτά θα μπουν από το παράθυρο, μέσω των ηλεκτρονικών υπολογιστών. Όταν είπε ο BillGates το ίδιο πράγμα, μετά από είκοσι χρόνια, είπαν: «Τι εντυπωσιακό!».

Όταν είπα εγώ, ο φουκαράς, ότι «με ro κυνήγι των Αρχαίων Ελληνικών καιτων λογίων μορφών της γλώσσας θα φθάσουμε σε σημείο να φτωχύνει το μυαλό μας, κι όταν φτωχύνει το μυαλό μας, θα φτωχύνει και η τσέπη μας», με αντιμετώπισαν πάλι ειρωνικώς. Κάποιος πανεπιστημιακός μού είχε διαγνώσει φρενοβλάβεια. Όταν είπε το ίδιο πράγμα η Romilly, ότι η οικονομική κρίση στην Ευρώπη ξεκινά από την πνευματική κρίση των πανεπιστημίων με την κατάργηση ή τον περιορισμό της διδασκαλίας των γλωσσικών σπουδών, είπαμε «Α, είδες τι λέει η Romilly!».

Γι' αυτό, στην πιο πρόσφατη ομιλία μου, έθεσα το ερώτημα: Μήπως θα ήταν σκόπιμο να μας επιβάλει κάποια τρόικα κάποιο γλωσσικό μνημόνιο για να σωθεί η Ελληνική;

Το παιδί δεν μπορεί να εκφραστεί με δικά του λόγια. Η παπαγαλία έγινε η επίσημη μαθητική γλώσσα, και αυτά που μαθαίνουν τα παιδιά παπαγαλία δεν είναι μνημειώδη κείμενα, αλλά κακογραμμένα γονατογραφήματα, όπως τα έχω χαρακτηρίσει. Το παιδί διαβάζει ένα βιβλίο και κατόπιν το αποστηθίζει, ακόμα και στο πανεπιστήμιο.

Τελικά, το ωραιότερο εκπαιδευτικό σύστημα το είχαμε εμείς, λίγο μετά την Κατοχή - τότε που δεν διαθέταμε ούτε γραφική ύλη, ούτε αφθονία βιβλίων. Πηγαίναμε στο σχολείο με μια ψευτοτσάντα, με κάποιο παλιό βιβλίο, αλλά ξέραμε ότι το βάρος του μαθήματος έπεφτε στην παράδοση. Όταν σηκωνόμουν να πω μάθημα, άκουγα τον δάσκαλο να μου λέει: «Πες το με δικά σου λόγια». Αυτό είναι το «άλφα» και το «ωμέγα» της εκπαιδευτικής επιστήμης: το να μπορεί το παιδί να εκφράζεται με δικά του λόγια, διότι έτσι διαμορφώνει δικό του μυαλό.

Η.Ν.: Σε πρόσφατο άρθρο σας, στην «Εστία», μιλάτε για την αλληλοσύνδεση του εξωτερικού λόγουμε τον εσωτερικό λόγο, στον βαθμό που, εάν αρχίσει να φθίνει ο εξωτερικός, επηρεάζεται αρνητικά η ποιότητα του εσωτερικού και ο τρόπος με τον οποίον σκεφτόμαστε. Αν ο εγκέφαλος μας 'φτωχύνει', πώς θα μπορούμε να εκφράσουμε οτιδήποτε - συναισθήματα, σκέψεις, απόψεις;

Σ.Κ.: Παρατηρώ τα νέα παιδιά σε διάφορες εκφράσεις τους -από τις παιδικές, μέχρι τις ερωτοτροπίες. Εκείνο που με στενοχωρεί περισσότερο είναι ότι χάθηκε το φλερτ. Τα παιδιά δεν ξέρουν να φλερτάρουν, να πουν έναν κομψό λόγο. Ακούω καμιά φορά να λένε στο φορητό τηλέφωνο: «Έλα, μωρή!» Χάνεται η ευγένεια του λόγου.

Μια φορά, πλησίασα μια ωραία δεσποινίδα και της είπα: «Δεσποινίς μου, όσο πιο πολύ σας βλέπω, τόσο πιο πολύ πιστεύω στον Θεό». Και μου λέει: «Θεολόγος είστε;».

Τέλοςπάντων, η γνώμη μου είναι ότι θα πρέπει κάποτε να σοβαρευθεί ο πολιτικός κόσμος, να δει τον κίνδυνο που διατρέχει η Ελληνική και να πάρει άμεσα μέτρα προστασίας. Και, μια που είχε έρθει ο Πούτιν πρόσφατα, καλό θα ήταν να τον ρωτούσε κάποιος πώς σώθηκε η Ρωσική Γλώσσα... ΗΝ